Spread Là Gì? Cách Tính Phí Spread Vàng SJC & Forex (Cập Nhật 2026)

Bạn có biết: Khi giá vàng SJC chạm mốc 180 triệu đồng/lượng vào đầu năm 2026, mức chênh lệch mua – bán (Spread) đã bị đẩy lên tới 3 triệu đồng/lượng? Điều này có nghĩa là ngay khi vừa mua xong, bạn đã “lỗ” ngay lập tức 1,6% vốn. 

Vậy thực chất Spread là gì? Tại sao phí Spread lại được coi là “kẻ thù thầm lặng” bào mòn lợi nhuận của nhà đầu tư, từ chứng khoán, Forex cho đến thị trường Crypto? Bài viết này từ Mitrade sẽ giải mã toàn bộ cơ chế hoạt động của Spread và chiến lược quản trị rủi ro “giãn giá” trong bối cảnh thị trường tài chính 2026 đầy biến động.

1. Spread Là Gì? Định Nghĩa Chuẩn & Bản Chất

Spread (Chênh lệch giá) là mức chênh lệch giữa giá Chào Mua (Bid) và giá Chào Bán (Ask) của một tài sản tài chính tại cùng một thời điểm.

Trong mọi giao dịch tài chính, luôn tồn tại hai mức giá:

• Giá Ask (Offer): Giá bạn phải trả để MUA tài sản (Sàn bán cho bạn).
• Giá Bid: Giá bạn nhận được khi BÁN tài sản (Sàn mua lại của bạn).
• Spread = Giá Ask – Giá Bid.

Đây chính là chi phí giao dịch trực tiếp mà bạn trả cho sàn môi giới (Broker) hoặc nhà tạo lập thị trường (Market Maker) để thực hiện lệnh.

 BẢN CHẤT CỦA SPREAD

Đặc điểm	Giải thích nhanh
Vai trò	Là nguồn thu nhập chính của Broker (thay vì thu phí hoa hồng – Commission).
Ý nghĩa	Thể hiện tính thanh khoản. Spread càng NHỎ = Thanh khoản càng CAO.
Tác động	Spread là khoản “lỗ tạm tính” ngay khi bạn vừa khớp lệnh.
Ví dụ 2026	Vàng SJC mua vào 177,5tr – Bán ra 180,5tr -> Spread = 3 triệu VNĐ.

Spread trong các thị trường khác nhau

• Thị trường vật chất (Vàng, BĐS): Spread thường rất lớn do chi phí kho bãi, vận chuyển và rủi ro nắm giữ.
• Thị trường CFD/Forex (Mitrade): Spread thường rất nhỏ (tính bằng Pip) do thanh khoản toàn cầu cực lớn và công nghệ khớp lệnh điện tử.

2. Cách Tính Spread: Công Thức & Ví Dụ Thực Tế 2026

Để quản trị vốn hiệu quả, bạn bắt buộc phải biết cách quy đổi Spread ra tiền tệ.

Công thức tổng quát:

Spread = (Giá Ask – Giá Bid)

Ví dụ 1: Tính Spread Vàng (XAU/USD)

Giả sử giá Vàng thế giới hiện tại trên Mitrade là:

• Bid: 4.490,50 USD/oz
• Ask: 4.491,00 USD/oz
• Spread = 4.491,00 – 4.490,50 = 0,5 USD (hay 50 pips).

Với 0.5 USD spread, nếu giao dịch 1 Lot (100 oz), chi phí bạn trả là 50 USD

Ví dụ 2: Tính Spread cặp tiền EUR/USD

• Bid: 1.0850
• Ask: 1.0852
• Spread = 1.0852 – 1.0850 = 0.0002 (tương đương 2 pips).

SO SÁNH CHI PHÍ SPREAD 2026 (Giả định vốn đầu tư 100 triệu VNĐ)

Kênh đầu tư	Spread trung bình	Chi phí rủi ro/Vốn	Mức độ ảnh hưởng
Vàng Miếng SJC	~3.000.000 VNĐ/lượng	~1.6% – 2.0%	Rất Cao (Khó lướt sóng)
Bất động sản	Thỏa thuận	2% – 5%	Cao
Chứng khoán Việt (Hose)	~0.1% – 0.2% (Bước giá)	0.2%	Trung bình
Giao dịch Vàng trên Mitrade	~0.3 – 0.5 USD/oz	~0.02%	Rất Thấp (Tối ưu lướt sóng)

3. Phân Loại Spread: Fixed vs. Variable (Floating)

Hiểu rõ loại Spread mà sàn môi giới áp dụng là chìa khóa để chọn chiến lược giao dịch phù hợp.

3.1. Spread Cố Định (Fixed Spread)

Là mức chênh lệch không đổi bất kể thị trường biến động. Thường thấy ở các sàn Market Maker (Ôm lệnh).

• Ưu điểm: Biết trước chi phí, dễ tính toán Stop Loss/Take Profit.
• Nhược điểm: Thường cao hơn mức trung bình của thị trường. Có thể bị báo giá lại (Re-quote) khi tin ra.

3.2. Spread Thả Nổi (Floating/Variable Spread)

Là mức chênh lệch thay đổi theo từng giây dựa trên thanh khoản thị trường. Mitrade áp dụng cơ chế này.

• Ưu điểm: Spread cực thấp (có thể về 0) khi thị trường bình ổn. Khớp lệnh nhanh, minh bạch theo giá thị trường liên ngân hàng.
• Nhược điểm: Có thể giãn rộng khi có tin tức cực mạnh (Non-Farm, Lãi suất Fed).

Lời khuyên từ chuyên gia Mitrade:

“Trong năm 2026, khi thị trường chịu tác động mạnh từ các quyết định lãi suất của Fed và biến động địa chính trị, Floating Spread thường có lợi hơn cho Trader chuyên nghiệp. Lý do là phần lớn thời gian thị trường di chuyển ổn định, bạn sẽ hưởng mức phí thấp hơn nhiều so với Fixed Spread. Chỉ cần tránh giao dịch vào đúng thời điểm ‘bão tin’ (Breaking News).”

4. Tại Sao Spread Lại “Giãn” (Widen)? – Bài Học Từ Năm 2026

Nhiều Trader mới thắc mắc: “Tại sao lúc tôi đặt lệnh Spread chỉ 1 pip, nhưng khi tin ra nó lại nhảy lên 10 pips?”. Đây là hiện tượng Giãn Spread.

3 Nguyên nhân cốt lõi:

1. Thanh khoản kém (Low Liquidity):
   • Xảy ra vào lúc giao phiên (5:00 sáng giờ Việt Nam) hoặc các ngày nghỉ lễ. Khi ít người mua bán, Broker phải tăng Spread để bù đắp rủi ro.
2. Biến động mạnh (High Volatility):
   • Điển hình đầu năm 2026: Khi xung đột địa chính trị leo thang, giá Vàng thế giới dao động biên độ 50-100 USD/ngày. Để bảo vệ chính mình khỏi trượt giá, các nhà cung cấp thanh khoản buộc phải nới rộng Spread.
3. Tin tức kinh tế (Economic News):
   • Trước thời điểm công bố CPI hay Lãi suất (FOMC), các “cá mập” thường rút thanh khoản, khiến Spread giãn ra.

5. Sự thật về “Zero Spread” và bài toán cân não: Spread hay Commission?

Trên thị trường, bạn sẽ thường xuyên bắt gặp các quảng cáo hấp dẫn như “Tài khoản Zero Spread” hay “Spread bằng 0”. Tuy nhiên, trong tài chính, “không có bữa trưa nào miễn phí”. Khi sàn môi giới miễn phí Spread cho bạn, họ buộc phải thu phí theo một cách khác để duy trì hoạt động, và đó chính là phí hoa hồng (Commission).

Thông thường, các loại tài khoản ECN/Raw sẽ cung cấp mức Spread cực thấp (gần như bằng 0 trên các cặp tiền chính), nhưng bù lại bạn sẽ phải trả khoản phí hoa hồng dao động từ 7$ – 10$ cho mỗi Lot giao dịch. Vậy câu hỏi đặt ra là: Nên chọn tài khoản Free Spread (Standard) hay tài khoản chịu phí Commission (ECN)?

Hãy làm một phép tính đơn giản:

• Tài khoản Standard: Spread cặp EUR/USD là 1.5 pips. Bạn không mất phí hoa hồng. Tổng chi phí cho 1 Lot là 15 USD.
• Tài khoản ECN: Spread cặp EUR/USD là 0.1 pips (tương đương 1 USD) + Phí hoa hồng 7 USD/Lot. Tổng chi phí cho 1 Lot là 8 USD.

Kết luận:

• Nếu bạn là một Scalper (người giao dịch lướt sóng) hoặc giao dịch với khối lượng lớn, tài khoản ECN (Spread thấp + Commission) thường tối ưu hơn về mặt chi phí và tốc độ khớp lệnh.
• Nếu bạn là Swing Trader (người giao dịch dài hạn) hoặc người mới với vốn nhỏ, tài khoản Standard (Spread cao hơn nhưng không phí hoa hồng) sẽ dễ quản lý hơn vì bạn không cần tính toán chi phí tách biệt cho mỗi lệnh.

6. Hướng dẫn bật hiển thị Spread trên nền tảng giao dịch

Lý thuyết là vậy, nhưng làm sao để biết chính xác sàn đang tính phí Spread bao nhiêu ngay tại thời điểm bạn muốn vào lệnh? Dưới đây là cách kiểm tra nhanh trên các nền tảng phổ biến:

Trên MT4/MT5 (Máy tính): Mặc định, cột Spread thường bị ẩn đi. Để bật lên, bạn làm theo các bước sau:

1. Nhìn sang khung Market Watch (Bảng giá) ở bên trái màn hình.
2. Nhấp chuột phải vào bất kỳ cặp tiền nào trong bảng.
3. Chọn mục Spread (hoặc dấu ! trên một số phiên bản).
4. Lúc này, một cột có dấu ! sẽ xuất hiện. Lưu ý: MT4/MT5 thường hiển thị Spread dưới dạng “Points” (1 Pip = 10 Points). Ví dụ: Nếu thấy số 20, nghĩa là Spread đang là 2 Pips.

Trên Ứng dụng điện thoại (MT4/MT5 Mobile):

1. Chuyển sang tab Quotes (Báo giá).
2. Chạm vào chế độ xem nâng cao (Advanced View).
3. Thông số Spread sẽ hiện ngay dưới tên cặp tiền/tài sản (Ví dụ: Spread: 18 -Tương đương 1.8 pips với các sàn 5 số thập phân).

Trên nền tảng Web/App độc quyền (như Mitrade, Xstation…): Các nền tảng hiện đại này thường trực quan hơn. Spread thường được hiển thị ngay giữa nút BUY và SELL trên biểu đồ đặt lệnh. Bạn chỉ cần lấy (Giá Mua – Giá Bán) hiển thị trên màn hình là ra mức Spread hiện tại.

7. Chiến Lược Giao Dịch Tối Ưu Hóa Spread

Không thể loại bỏ Spread, nhưng bạn có thể kiểm soát nó. Dưới đây là quy trình 3 bước dành cho Trader Việt:

Bước 1: Chọn khung giờ giao dịch “Vàng”

Thanh khoản cao nhất (Spread thấp nhất) thường rơi vào phiên Âu (London) và đầu phiên Mỹ (New York).

• Giờ mùa Hè: 14:00 – 22:00 (VN).
• Tránh: 4:00 – 6:00 sáng (Thời điểm các ngân hàng chốt sổ, Spread giãn mạnh nhất).

Bước 2: Sử dụng tài khoản phù hợp

Nếu bạn là Scalper (Lướt sóng ngắn hạn): Bắt buộc chọn sàn có Spread thấp và tốc độ khớp lệnh <0.1s. Spread cao sẽ “ăn mòn” toàn bộ lợi nhuận nhỏ của bạn.

Bước 3: Theo dõi Lịch Kinh Tế (Economic Calendar)

Sử dụng công cụ Lịch Kinh Tế trên ứng dụng Mitrade để biết khi nào có tin đỏ (3 sao).

• Chiến thuật: Không vào lệnh thị trường (Market Order) ngay thời điểm ra tin. Nếu đang có lệnh lời, hãy cân nhắc chốt lời hoặc dời Stop Loss trước khi tin ra để tránh bị quét do giãn Spread.

8. Spread Trong Các Thị Trường Khác: Chứng Khoán & Crypto

Spread trong Chứng khoán Việt Nam (Hose/HNX)

Spread được quy định bởi “Bước giá” (Tick size).

• Ví dụ: Cổ phiếu VCB giá 90.000đ, bước giá là 100đ. Spread tối thiểu là 100đ.
• Tuy nhiên, ở các cổ phiếu thanh khoản thấp (Penny), chênh lệch dư mua/dư bán có thể rất xa, khiến bạn khó thoát hàng.

Spread trong thị trường Crypto – Cuộc chiến giữa CEX và DEX

Bước sang giai đoạn 2025-2026, khi thị trường tiền điện tử (Crypto) ngày càng phổ biến, khái niệm Spread cũng có những biến thể mà nhà đầu tư cần lưu ý, đặc biệt là sự khác biệt giữa sàn tập trung (CEX) và phi tập trung (DEX).

• Trên sàn CEX (Binance, OKX, Bybit…): Spread hoạt động tương tự như Forex. Do thanh khoản (Liquidity) rất lớn, mức chênh lệch giá mua-bán của các đồng coin top (như BTC, ETH) thường rất nhỏ, đôi khi chỉ vài xu Mỹ. Đây là môi trường lý tưởng cho giao dịch tần suất cao.
• Trên sàn DEX (Uniswap, PancakeSwap…): Câu chuyện hoàn toàn khác. Tại đây, Spread thường biến tướng dưới dạng Trượt giá (Slippage). Do thanh khoản phụ thuộc vào các Pool do người dùng đóng góp, khi bạn mua một lượng coin lớn trong một Pool nhỏ, giá sẽ bị đẩy lên rất cao so với giá thị trường.
  • Ví dụ: Bạn muốn mua Token X. Giá hiển thị là 1$. Nhưng khi đặt lệnh mua, do thanh khoản kém, bạn phải mua với giá trung bình là 1.05$. Khoản chênh lệch 5% này chính là “Spread ẩn” mà bạn phải chịu.

Do đó, với các “kèo” coin mới hoặc giao dịch trên DEX, hãy luôn kiểm tra kỹ cài đặt Slippage Tolerance (mức chấp nhận trượt giá) trước khi swap để tránh bị mất một khoản chi phí khổng lồ mà không hay biết.

9. “Bẫy Spread” Trên Biểu Đồ: Tại Sao Giá Chưa Chạm Đã Cắt Lỗ?

Đây là câu hỏi khiến 90% Trader mới nghi ngờ sàn môi giới “chơi xấu” (Stop Loss Hunting). Tuy nhiên, nguyên nhân thực sự lại nằm ở cách hiển thị của biểu đồ và cơ chế Spread.

Quy tắc bất di bất dịch:

• Biểu đồ nến trên MT4/MT5/TradingView mặc định chỉ vẽ đường giá BID (Giá sàn mua vào).
• Lệnh BUY của bạn khớp tại giá ASK (Luôn cao hơn Bid một khoảng Spread).
• Lệnh SELL của bạn chốt lời/cắt lỗ (tức là mua lại) cũng tại giá ASK.

Hai kịch bản “mất tiền oan” vì quên tính Spread:

1. Bị quét Stop Loss (SL) dù nến chưa chạm:
   • Bạn đang có một lệnh SELL. Bạn đặt SL tại 1.1000.
   • Biểu đồ nến đi lên và chạm mốc 1.0998 (chưa tới 1.1000). Nhưng lệnh của bạn đã bị cắt lỗ!
   • Lý do: Khi giá Bid là 1.0998 + Spread (ví dụ 2 pips) = Giá Ask lúc đó đã là 1.1000. Lệnh Sell được đóng tại giá Ask, nên bạn bị dính SL.
2. Không khớp Take Profit (TP) dù nến đã chạm:
   • Bạn đặt lệnh SELL và đặt TP tại 1.0900.
   • Biểu đồ nến rớt xuống chạm đúng 1.0900 rồi bật lên. Bạn hí hửng tưởng đã chốt lời, nhưng mở ra lệnh vẫn còn nguyên (hoặc sau đó bị lỗ ngược).
   • Lý do: Biểu đồ (Bid) hiển thị 1.0900, nhưng để chốt lệnh Sell, bạn cần mua lại tại giá Ask. Lúc này Ask đang là 1.0902 (do Spread). Giá Ask chưa chạm 1.0900 nên lệnh chưa được thanh khoản.

Lời khuyên thực chiến:

• Khi đặt Stop Loss cho lệnh SELL: Hãy cộng thêm Spread vào mức giá kháng cự kỹ thuật.
• Khi đặt Take Profit cho lệnh SELL: Hãy trừ đi Spread (chốt lời non hơn một chút) để đảm bảo khớp lệnh.
• Mẹo nhỏ: Trên MT4/MT5, hãy chuột phải vào biểu đồ -> chọn Properties -> Tích vào ô “Show Ask line”. Lúc này trên biểu đồ sẽ có thêm một đường kẻ đỏ chạy song song, giúp bạn nhìn thấy trực quan mức giá Ask thực tế.

FAQ: Câu Hỏi Thường Gặp Về Spread 

1. Spread có tính vào lệnh lỗ không?

Có. Ngay khi bạn mở lệnh, tài khoản sẽ hiển thị âm (-) một khoản tiền bằng đúng giá trị Spread. Bạn cần giá thị trường đi đúng hướng vượt qua khoảng Spread này mới bắt đầu có lãi.

2. Tại sao Spread của Vàng (XAUUSD) lại cao hơn cặp tiền tệ (EURUSD)?

Vì giá trị tuyệt đối của Vàng cao hơn và biên độ biến động (Volatility) lớn hơn nhiều so với tiền tệ. Tuy nhiên, tính theo tỷ lệ phần trăm, Spread vàng trên các sàn CFD vẫn rất hấp dẫn so với vàng vật chất.

3. Làm sao để biết sàn nào có Spread thấp nhất?

Đừng chỉ nhìn vào quảng cáo “Spread từ 0”. Hãy mở tài khoản Demo hoặc xem bảng giá trực tuyến để kiểm tra Spread trung bình (Average Spread). Một số sàn Spread thấp nhưng lại thu phí hoa hồng (Commission) cao. Mitrade miễn phí hoa hồng, giúp bạn dễ tính toán chi phí tổng (All-in cost).

4. Có khi nào Spread bằng 0 không?

Có, trong điều kiện thị trường siêu thanh khoản và sàn sử dụng tài khoản ECN/Raw. Tuy nhiên, bạn thường sẽ phải trả phí Commission cố định cho mỗi lot giao dịch trong trường hợp này.

Tài liệu này được cập nhật lần cuối: 02/2026

Kiểm duyệt nội dung: Bài viết này đã được kiểm tra và hiệu đính chuyên môn bởi Nicky Minh – Chuyên gia Phân tích Dữ liệu Tài chính. Với nền tảng vững chắc về Growth Marketing và Content Strategy, Nicky đảm bảo các thông tin được truyền tải không chỉ chính xác về mặt số liệu mà còn mang lại giá trị thực tiễn cho độc giả.

Kết nối với chuyên gia: Nicky Minh | LinkedIn

Tuyên bố miễn trừ trách nhiệm

Bài viết này chỉ mang tính chất giáo dục và thông tin. Không phải lời khuyên đầu tư hoặc khuyến nghị giao dịch. Giao dịch tài chính phái sinh có rủi ro cao và có thể không phù hợp với tất cả nhà đầu tư. Quá khứ không đảm bảo kết quả tương lai. Hãy tham khảo cố vấn tài chính trước khi đầu tư.